Ngày 14/6, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố, Mỹ và Iran đã đạt được thỏa thuận ngừng bắn, đồng thời cho phép khôi phục hoạt động vận tải hàng hải qua eo biển Hormuz mà không áp dụng bất kỳ khoản phí nào.
Tổng thống Mỹ tuyên bố Mỹ và Iran đã đạt được thoả thuận ngừng bắn. Ảnh: Philppine News Agency.
Thông báo này sau đó được Thứ trưởng Ngoại giao Iran Kazem Gharibabadi xác nhận, đánh dấu việc chấm dứt ngay lập tức các hành động thù địch giữa hai nước.
Phát biểu trên mạng xã hội Truth Social, Tổng thống Trump cho biết: "Thỏa thuận với Iran hiện đã hoàn tất. Xin chúc mừng tất cả mọi người. Tôi chính thức cho phép mở lại eo biển Hormuz miễn phí đối với hoạt động hàng hải và đồng thời chấm dứt ngay lập tức lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ".
Tổng thống Mỹ khẳng định đây là một thỏa thuận mang ý nghĩa lịch sử, góp phần thúc đẩy hòa bình và an ninh trong toàn khu vực, đồng thời mở đường cho một thỏa thuận hòa bình toàn diện hơn với Iran trong tương lai.
Ông Trump nhấn mạnh: "Nhiều đời tổng thống Mỹ đã cố gắng thiết lập hòa bình với Iran nhưng đều không thành công. Các nhà lãnh đạo trong khu vực giờ đây lần đầu tiên có được một tổng thống có thể giúp họ đạt được nền hòa bình thực sự. Việc mở cửa trở lại eo biển Hormuz sẽ giúp hoạt động lưu thông dầu mỏ phục hồi, mang lại lợi ích cho cả khu vực và thế giới".
Còn Phó Tổng thống Mỹ JD Vance nhận định, thỏa thuận ngừng bắn có thể mở ra "một kỷ nguyên mới" tại Trung Đông và đánh giá cao vai trò của Tổng thống Trump trong việc thúc đẩy tiến trình này. Ông Vance cho rằng thỏa thuận đã tạo điều kiện để khu vực chuyển sang một giai đoạn ổn định hơn. Đồng thời, ông khẳng định Mỹ tin tưởng Iran sẽ không sở hữu vũ khí hạt nhân.
Trước đó, Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif đã thông báo trên mạng xã hội X về việc Mỹ và Iran đạt được thỏa thuận hòa bình sau các cuộc đàm phán kéo dài.
Theo ông Sharif, hai bên đã nhất trí chấm dứt ngay lập tức và vĩnh viễn các hoạt động quân sự trên mọi mặt trận, bao gồm cả Lebanon. Ông bày tỏ cảm ơn Mỹ và Iran vì cam kết theo đuổi giải pháp ngoại giao, đồng thời ghi nhận vai trò trung gian của Qatar, Saudi Arabia và Thổ Nhĩ Kỳ trong quá trình thúc đẩy đối thoại.
Thủ tướng Pakistan cho biết, các bên trung gian sẽ tổ chức một loạt cuộc họp trong tuần này nhằm chuẩn bị cho các cuộc thảo luận kỹ thuật cũng như lễ ký kết chính thức dự kiến diễn ra tại Thụy Sĩ vào ngày 19/6.
Trong khi đó, nhiều nước trên thế giới cũng đánh giá cao bước tiến này. Bộ Ngoại giao Qatar đánh giá việc Mỹ và Iran đạt được biên bản ghi nhớ là bước đi quan trọng nhằm củng cố hòa bình bền vững và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế ở khu vực cũng như trên thế giới.
Thủ tướng Anh Keir Starmer khẳng định London sẵn sàng hỗ trợ các cuộc đàm phán kỹ thuật tiếp theo giữa Mỹ và Iran. Đồng thời, ông bày tỏ kỳ vọng việc mở lại eo biển Hormuz sẽ góp phần ổn định thị trường năng lượng toàn cầu. Theo ông Starmer, trọng tâm hiện nay là bảo đảm thực thi đầy đủ biên bản ghi nhớ để eo biển Hormuz được mở cửa hoàn toàn, lâu dài và các nội dung chi tiết liên quan đến thỏa thuận hạt nhân sớm được hoàn tất.
Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cũng hoan nghênh kết quả đàm phán, đồng thời kêu gọi các bên nhanh chóng triển khai đầy đủ những cam kết đã đạt được. Ông Macron nhấn mạnh việc khôi phục hoạt động hàng hải tại eo biển Hormuz có ý nghĩa vô cùng quan trọng đối với ổn định khu vực và nền kinh tế thế giới. Pháp cũng cam kết tiếp tục hỗ trợ Chính phủ Lebanon trong nỗ lực củng cố chủ quyền quốc gia, bảo đảm ổn định và toàn vẹn lãnh thổ.
