Ngày 19.8 (giờ Washington), theo hãng thông tấn Xinhua dẫn dữ liệu Bộ Tài chính Mỹ, nợ quốc gia Mỹ đã lần đầu tiên trong lịch sử vượt mốc 40.000 tỉ USD. Tổng nợ công của Mỹ tính đến ngày 18.8 đạt 40.047 tỉ USD.
Trong tổng số này, khoản nợ do công chúng nắm giữ ở mức 32.266 tỉ USD, trong khi các khoản nợ do các cơ quan chính phủ liên bang nắm giữ là 7.782 tỉ USD.
Cột mốc 40.000 tỉ USD được ghi nhận sớm hơn dự kiến vài tháng, phản ánh tình trạng thâm hụt ngân sách kéo dài của chính phủ liên bang Mỹ. Chi tiêu liên tục vượt nguồn thu, khiến quy mô nợ tiếp tục tăng.
Trong những năm qua, chính phủ Mỹ đã chi hàng nghìn tỉ USD để ứng phó đại dịch COVID-19, sau đó tiếp tục triển khai các chính sách cắt giảm thuế và tăng chi tiêu quốc phòng. Những yếu tố này góp phần đẩy nợ liên bang tăng nhanh.
Theo báo cáo hàng tháng của Bộ Tài chính Mỹ, trong 9 tháng đầu năm tài khóa 2026, chính phủ liên bang ghi nhận thâm hụt ngân sách 1.367 tỉ USD. Cùng kỳ, chi phí trả lãi ròng lên tới 827 tỉ USD, cao hơn khoản chi 713 tỉ USD cho quốc phòng và chỉ đứng sau chi an sinh xã hội ở mức 1.244 tỉ USD.
Nợ liên bang Mỹ từng vượt mốc 30.000 tỉ USD vào tháng 1.2022, lên trên 39.000 tỉ USD vào tháng 3.2026 và đạt 39.700 tỉ USD vào tháng 7.2026, trước khi vượt 40.000 tỉ USD chỉ một tháng sau đó.
Bà Maya MacGuineas, Chủ tịch Ủy ban vì Ngân sách Liên bang Có trách nhiệm, cảnh báo nợ do công chúng nắm giữ gần đây đã vượt quy mô nền kinh tế Mỹ, trong khi tỷ lệ thâm hụt so với GDP cao gấp đôi mức được cho là phù hợp.
Bà cho rằng chi phí trả lãi đang vượt ngân sách quốc phòng và khoản nợ ngày càng lớn có thể tác động đến nhiều lĩnh vực của nền kinh tế, từ lạm phát đến khả năng phân bổ ngân sách cho các ưu tiên khác.
Bà Margaret Spellings, Chủ tịch kiêm Tổng Giám đốc điều hành Trung tâm Chính sách Lưỡng đảng, nhận định quỹ đạo tài khóa hiện tại của Mỹ “rõ ràng là không bền vững”, đồng thời cảnh báo nợ liên bang đang làm tăng chi phí sinh hoạt, gây sức ép lên đầu tư và các khoản chi tiêu khác.
Trong khi đó, Người phát ngôn Nhà Trắng Kush Desai cho biết Tổng thống Mỹ Donald Trump đã cam kết khắc phục tình trạng quản lý tài khóa dưới thời cựu Tổng thống Joe Biden. Chính quyền Trump, theo ông Desai, đang tập trung cắt giảm lãng phí, gian lận và lạm dụng trong chi tiêu liên bang, đồng thời thúc đẩy tăng trưởng kinh tế nhằm cải thiện tỷ lệ nợ trên GDP.
Nợ do công chúng nắm giữ gồm các chứng khoán/trái phiếu Chính phủ Mỹ do các nhà đầu tư cá nhân, tổ chức tài chính trong nước, Cục Dự trữ Liên bang (Fed) và các chính phủ nước ngoài (như Nhật Bản, Anh...) sở hữu.
