Ông Luis Caballero (quốc tịch Philippines) bị tăng huyết áp hơn 30 năm, hạ Kali máu kéo dài trên 20 năm không rõ nguyên nhân. Tại Việt Nam, ông được ê kíp bác sĩ nội tiết, Bệnh viện Đa khoa (BVĐK) Hồng Ngọc chẩn đoán mắc bệnh nội tiết phức tạp và điều trị thành công.
Hơn 30 năm điều trị tăng huyết áp nhưng bệnh vẫn tái diễn
Ông Luis Caballero đến khám tại BVĐK Hồng Ngọc trong tình trạng tăng huyết áp khó kiểm soát. Dù sử dụng nhiều loại thuốc điều trị, huyết áp của ông vẫn có thời điểm lên tới 160/100 mmHg.
Khai thác bệnh sử cho thấy, người bệnh đã mắc tăng huyết áp hơn 30 năm và điều trị trong thời gian dài tại quê nhà. Tuy nhiên, việc điều trị chủ yếu tập trung kiểm soát triệu chứng mà chưa xác định được căn nguyên gây bệnh. Bên cạnh đó, ông còn xuất hiện tình trạng hạ Kali máu kéo dài hơn 20 năm.
"Dù uống thuốc đều đặn hằng ngày, huyết áp vẫn có lúc tăng rất cao, cơ thể thường xuyên mệt mỏi, chân tay yếu sức. Có thời điểm, tôi bị nhồi máu não do biến chứng tăng huyết áp", ông Caballero chia sẻ.
Theo ThS.BSNT Kiều Hồng Nhung - Khoa Nội tiết, BVĐK Hồng Ngọc: "Không ít trường hợp tăng huyết áp kéo dài nhưng chưa được tầm soát chuyên sâu để tìm nguyên nhân. Việc chỉ điều trị triệu chứng có thể khiến bệnh tiến triển âm thầm, làm gia tăng nguy cơ đột quỵ, nhồi máu não và các biến chứng tim mạch”.
Phát hiện bệnh nội tiết nguy hiểm nhờ các kỹ thuật chẩn đoán chuyên sâu
Từ tình trạng tăng huyết áp khó kiểm soát kèm hạ Kali máu kéo dài, các bác sĩ nghi ngờ người bệnh mắc rối loạn nội tiết và chỉ định thực hiện các xét nghiệm chuyên sâu.
Kết quả cho thấy, hormone Aldosterone tăng cao bất thường, trong khi Renin giảm sâu. Đồng thời, Kali máu giảm xuống dưới ngưỡng an toàn. Những dữ liệu này hướng tới chẩn đoán cường Aldosterone nguyên phát, đây là một trong những nguyên nhân thường gặp gây tăng huyết áp thứ phát nhưng dễ bị bỏ sót.
Để đánh giá chuyên sâu hơn, bệnh nhân tiếp tục được chụp CT. Kết quả ghi nhận cả hai tuyến thượng thận đều xuất hiện các khối u nhỏ, trong đó tuyến bên trái kích thước 8x11mm và tuyến bên phải khoảng 14mm.
Do xuất hiện tổn thương ở cả hai tuyến thượng thận, việc xác định chính xác nguồn tiết hormone bất thường có ý nghĩa quyết định đối với hướng điều trị. Bệnh nhân được hội chẩn đa chuyên khoa giữa Nội tiết, Chẩn đoán hình ảnh và Điện quang can thiệp.
Các bác sĩ chỉ định thực hiện kỹ thuật lấy máu tĩnh mạch tuyến thượng thận (AVS) - phương pháp được xem là “tiêu chuẩn vàng” trong xác định nguồn tăng tiết Aldosterone.
Theo ThS.BS Đỗ Huy Hoàng - Khoa Chẩn đoán hình ảnh và Điện quang can thiệp, BVĐK Hồng Ngọc, bác sĩ trực tiếp thực hiện thủ thuật, AVS là kỹ thuật có độ khó cao do các tĩnh mạch tuyến thượng thận rất nhỏ và có cấu trúc giải phẫu phức tạp. Thủ thuật được thực hiện dưới hướng dẫn của hệ thống DSA với đường chọc kim chỉ vài milimet, giúp đảm bảo độ chính xác và an toàn cho người bệnh.
Kết quả AVS cho thấy, cả hai tuyến thượng thận đều tăng tiết Aldosterone. Từ đó, các bác sĩ xác định người bệnh mắc cường Aldosterone nguyên phát hai bên là nguyên nhân khiến huyết áp tăng cao kéo dài và khó kiểm soát suốt nhiều năm.
Sau khi xác định đúng căn nguyên, bệnh nhân được điều trị bằng thuốc kháng Aldosterone theo phác đồ chuyên biệt. Sau điều trị, huyết áp cải thiện rõ rệt dù giảm đáng kể số lượng thuốc sử dụng, nồng độ Kali máu trở về ngưỡng an toàn và sức khỏe nhanh chóng ổn định.
ThS.BSNT Kiều Hồng Nhung khuyến cáo, những người tăng huyết áp kéo dài, phải sử dụng nhiều loại thuốc nhưng huyết áp vẫn khó kiểm soát, đặc biệt khi kèm theo hạ Kali máu hoặc từng xuất hiện biến chứng tim mạch, đột quỵ, nên được tầm soát các nguyên nhân nội tiết để tránh bỏ sót bệnh và có hướng điều trị phù hợp.
