Liên kết để lớn mạnh, đồng hành để vươn xa…
Phát biểu tại Hội nghị Toàn quốc các HHDN Việt Nam năm 2026 với chủ đề “Tăng cường, phát huy sức mạnh của các HHDN, đồng hành cùng Đảng và Nhà nước trong kỷ nguyên mới” diễn ra sáng 25/5 tại Hà Nội, ông Nguyễn Đức Phong - Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam nhận xét, thời gian qua, các HHDN đã phát triển mạnh mẽ, tập hợp đa dạng loại hình DN, hộ kinh doanh; đại diện tiếng nói hội viên, hỗ trợ nâng cao năng lực cạnh tranh và hiệu quả sản xuất kinh doanh.
Các HH còn tích cực tham gia phản biện, góp ý, tham mưu xây dựng chính sách pháp luật, góp phần thúc đẩy môi trường kinh doanh công bằng, minh bạch. Trong năm 2024, 2025 và những tháng đầu năm 2026, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam cùng các HHDN đã tham gia góp ý hàng nghìn văn bản liên quan đến chính sách pháp luật, thủ tục hành chính và môi trường kinh doanh.
Nhiều hoạt động triển khai nghị quyết của Đảng, chương trình hành động của Chính phủ và các Bộ, ngành Trung ương đã nhận được sự hưởng ứng tích cực từ các HHDN. Các chương trình đào tạo, tập huấn nâng cao năng lực cho doanh nhân, kết nối DN được triển khai hiệu quả, góp phần thực hiện các mục tiêu lớn trong xây dựng và phát triển đội ngũ doanh nhân thời kỳ mới.
Tăng sức mạnh phản biện, khơi thông động lực phát triển DN
Theo thống kê, hiện cả nước có hơn 700 HHDN, HH doanh nhân hoạt động từ cấp tỉnh trở lên; 100% địa phương đã có hội DN cấp tỉnh. Khảo sát gần đây của VCCI cho thấy năng lực hoạt động của các HHDN có nhiều chuyển biến tích cực, số lượng DN tham gia ngày càng tăng. Tuy nhiên, vai trò đại diện, bảo vệ quyền lợi DN, cũng như tham gia vận động chính sách và đối thoại với chính quyền dù đã được cải thiện nhưng vẫn chưa đáp ứng kỳ vọng.
Từ thực tế, TS Mạc Quốc Anh - Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký HHDN nhỏ và vừa TP Hà Nội thẳng thắn nhận định, năng lực đại diện và phản biện chính sách của nhiều DN hiện vẫn còn nhiều hạn chế như: Năng lực tổng hợp dữ liệu từ hội viên còn yếu; năng lực phân tích chính sách chưa đồng đều; cơ chế tham vấn chính sách chưa thật sự sớm và thực chất; nguồn lực của nhiều HH còn mỏng; sự phối hợp giữa các HH còn phân tán.
Trước những hạn chế trên, TS Mạc Quốc Anh đưa ra 6 đề xuất: Một là, VCCI chủ trì xây dựng Bộ tiêu chuẩn năng lực HHDN Việt Nam trong giai đoạn mới (tiêu chí về quản trị tổ chức, dữ liệu hội viên, năng lực phản biện chính sách, năng lực cung cấp dịch vụ, năng lực chuyển đổi số...); hai là, thành lập Mạng lưới phản biện chính sách của các HHDN toàn quốc do VCCI làm đầu mối điều phối; ba là, xây dựng Cơ sở dữ liệu kiến nghị DN toàn quốc cập nhật thường xuyên các vướng mắc về thủ tục hành chính, đầu tư, môi trường…; bốn là, tổ chức Diễn đàn đối thoại chính sách định kỳ hàng quý giữa VCCI, các HHDN, Bộ, ngành, địa phương; năm là, triển khai Chương trình đào tạo cán bộ HH chuyên nghiệp; sáu là, phát động phong trào “Mỗi HHDN là một trung tâm hỗ trợ cải cách thể chế và nâng cao năng lực cạnh tranh cho hội viên”.
GS. Viện sĩ Danh dự Nguyễn Văn Đệ - Chủ tịch HH Bệnh viện tư nhân Việt Nam; Thành viên Hội đồng tư vấn cải cách thủ tục hành chính của Thủ tướng Chính phủ; Chủ tịch HĐQT Tổng Công ty CP Hợp Lực cũng chia sẻ nhóm các giải pháp rất thực tế: Thứ nhất, cần xây dựng cơ chế tham vấn chính sách thường xuyên, thực chất và từ sớm đối với các HHDN; thứ hai, cần xác định HHDN là một kênh thông tin thực tiễn quan trọng của Chính phủ và các Bộ, ngành trong quá trình xây dựng chính sách; thứ ba, cần có cơ chế đặt hàng nghiên cứu, phản biện chính sách đối với các HH ngành nghề có đủ năng lực và thực tiễn; thứ tư, cần tăng cường đối thoại định kỳ giữa cơ quan quản lý và các HH để tháo gỡ khó khăn ngay từ cơ sở; thứ năm, cần quan tâm hơn nữa tới việc nâng cao năng lực tổ chức hội, đặc biệt là: Chuyển đổi số trong hoạt động HH; xây dựng cơ sở dữ liệu hội viên; năng lực pháp lý; năng lực nghiên cứu chính sách; đào tạo đội ngũ cán bộ hội chuyên nghiệp.
