Biến tấu đủ kiểu từ những “công thức khỏe nhanh”
Chỉ cần vài phút lướt TikTok, Facebook hay các hội nhóm chăm sóc sức khỏe, người dùng dễ dàng bắt gặp vô số video hướng dẫn “thanh lọc cơ thể” bằng những công thức được quảng bá là đơn giản nhưng mang lại hiệu quả thần tốc. Từ uống nước chanh vào buổi sáng, nhịn ăn nhiều ngày, sử dụng nước ép rau củ theo liệu trình đến thụt đại tràng bằng cà phê, tất cả đều được giới thiệu như cách giúp cơ thể “đào thải độc tố”, giảm cân, đẹp da, chống viêm, thậm chí hỗ trợ điều trị bệnh mãn tính.
Đáng nói, phần lớn các nội dung này không xuất phát từ cơ sở y khoa hay chuyên gia sức khỏe mà chủ yếu dựa trên trải nghiệm cá nhân. Tuy nhiên, bằng cách sử dụng những thuật ngữ nghe có vẻ khoa học cùng các đoạn video được đầu tư chỉn chu, nhiều “phác đồ mạng” nhanh chóng thu hút hàng trăm nghìn lượt theo dõi.
Không ít người vì tâm lý muốn cải thiện sức khỏe nhanh chóng đã tin tưởng áp dụng mà không kiểm chứng thông tin. Chị Phan Ánh Tuyết (xã Yên Trị, tỉnh Phú Thọ) cho biết từng duy trì thói quen uống nước cốt chanh mỗi sáng sau khi xem các clip chia sẻ trên mạng xã hội. Ban đầu chỉ một quả chanh, nhưng theo hướng dẫn trong các video, chị tăng dần lên nhiều quả mỗi ngày với hy vọng hỗ trợ tiêu hóa và giảm mỡ máu.
“Tôi nghĩ đây là phương pháp tự nhiên nên khá yên tâm. Nhưng sau hơn một tháng thì liên tục đau bụng, nóng rát vùng thượng vị, ăn uống kém. Đi khám mới biết dạ dày bị kích ứng nghiêm trọng”, chị Tuyết kể.
Bên cạnh các công thức uống detox, nhiều sản phẩm được quảng cáo là hỗ trợ thải độc như miếng dán gan bàn chân, nước uống chống viêm hay bộ dụng cụ thụt cà phê cũng được rao bán tràn lan. Người bán thường đánh vào tâm lý lo ngại bệnh tật và nhu cầu làm đẹp để thổi phồng công dụng sản phẩm, trong khi nguồn gốc và hiệu quả chưa được kiểm chứng rõ ràng.
Hệ lụy sức khỏe và cái giá không hề rẻ
Thực tế đã ghi nhận nhiều trường hợp gặp biến chứng vì tin theo các phương pháp “thải độc” phản khoa học. Tại Bệnh viện Bạch Mai, một phụ nữ 38 tuổi từng phải phẫu thuật cấp cứu sau khi tự thụt đại tràng bằng cà phê theo hướng dẫn trên mạng. Bệnh nhân nhập viện trong tình trạng đau dữ dội vùng bụng dưới, chảy máu hậu môn. Qua kiểm tra, bác sĩ xác định trực tràng bị vỡ, gây áp xe khoang sau phúc mạc và phải can thiệp phẫu thuật khẩn cấp.
Theo các chuyên gia y tế, cơ thể con người vốn có cơ chế đào thải độc tố tự nhiên thông qua gan, thận và hệ bài tiết. Vì vậy, chưa có bằng chứng khoa học nào khẳng định việc uống nước chanh liều cao, nhịn ăn kéo dài hay thụt cà phê có thể giúp “làm sạch cơ thể” như quảng cáo trên mạng xã hội.
Ngược lại, việc áp dụng các biện pháp cực đoan có thể dẫn đến rối loạn tiêu hóa, mất nước, mất cân bằng điện giải, tổn thương dạ dày và nhiều biến chứng nguy hiểm khác. Đặc biệt, những người có bệnh lý nền càng dễ gặp rủi ro nếu tự ý thực hiện các liệu trình thiếu kiểm chứng.
Không chỉ ảnh hưởng sức khỏe, nhiều người còn mất khoản tiền không nhỏ cho các sản phẩm và liệu trình detox. Có người chi hàng triệu đồng mỗi tháng để mua thực phẩm chức năng, miếng dán hay dụng cụ thải độc nhưng hiệu quả không thấy đâu, trong khi xảy ra biến chứng lại tiếp tục tốn thêm chi phí điều trị.
Trong thời đại mạng xã hội phát triển mạnh, thông tin về sức khỏe được lan truyền với tốc độ chóng mặt. Tuy nhiên, không phải nội dung nào nhiều lượt xem cũng đồng nghĩa với thông tin chính xác. Các chuyên gia khuyến cáo người dân cần tỉnh táo trước những lời quảng cáo “thần kỳ”, đồng thời tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi áp dụng bất kỳ phương pháp chăm sóc sức khỏe nào. Một chế độ ăn uống cân bằng, vận động hợp lý và thói quen sinh hoạt khoa học vẫn là cách bảo vệ sức khỏe an toàn và bền vững nhất.
