Nằm ở khu vực biên giới phía Tây của tỉnh Thanh Hóa, địa bàn do Đồn Biên phòng Trung Lý quản lý có diện tích rộng, địa hình chia cắt phức tạp, nhiều bản làng cách xa trung tâm hàng chục kilômét. Đời sống vật chất và tinh thần của một bộ phận Nhân dân nơi đây vẫn còn nhiều khó khăn, trình độ dân trí chưa đồng đều.
Trong bối cảnh đó, công tác phổ biến, giáo dục pháp luật giữ vai trò then chốt nhằm phòng ngừa vi phạm từ sớm, từ xa. Quán triệt sâu sắc quan điểm này, Đảng ủy, Ban Chỉ huy Đồn Biên phòng Trung Lý luôn xác định, muốn người dân tự giác chấp hành pháp luật thì trước hết phải giúp bà con hiểu thấu đáo những quy định gắn liền với đời sống hằng ngày, cũng như quyền lợi và trách nhiệm thiêng liêng của mỗi công dân đối với phên giậu Tổ quốc.
Đa dạng hóa nội dung, đưa kiến thức pháp luật đến từng nhóm đối tượng
Thay vì tuyên truyền dàn trải, khô cứng với những điều khoản luật khó nhớ, cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Trung Lý đã chủ động phối hợp chặt chẽ với cấp ủy, chính quyền địa phương và các tổ chức đoàn thể để phân loại đối tượng, lựa chọn những chuyên đề thiết thực nhất. Nội dung tuyên truyền tập trung vào các văn bản pháp lý cốt lõi như Luật Biên phòng Việt Nam, Luật Biên giới quốc gia, quy chế khu vực biên giới, các quy định về xuất nhập cảnh, cũng như công tác phòng, chống các loại tội phạm về ma túy, mua bán người và các tệ nạn xã hội khác.
Mục tiêu cao nhất mà đơn vị hướng tới là giúp mỗi người dân không chỉ nắm luật để tự bảo vệ mình mà còn trở thành những “cột mốc sống”, chủ động cung cấp thông tin kịp thời cho lực lượng chức năng khi phát hiện các dấu hiệu bất thường về an ninh, trật tự trên địa bàn.
Đối với thế hệ trẻ, nhà trường được xem là môi trường nền tảng để gieo mầm ý thức thượng tôn pháp luật và tình yêu quê hương, đất nước. Đồn Biên phòng Trung Lý đã thường xuyên phối hợp với Đoàn Thanh niên xã Trung Lý cùng Ban Giám hiệu Trường Phổ thông Dân tộc bán trú Tiểu học và THCS Trung Lý tổ chức các buổi ngoại khóa giàu tính giáo dục cho cán bộ, giáo viên và học sinh. Ngoài việc trang bị kiến thức về phòng, chống nạn tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống vốn còn tồn tại ở vùng cao, đơn vị đặc biệt chú trọng bồi đắp nhận thức về chủ quyền lãnh thổ.
Tiêu biểu như vào sáng ngày 2/11/2026, hưởng ứng Ngày Pháp luật nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, đơn vị đã phối hợp với nhà trường tổ chức thành công Chương trình “Tiết học biên cương”. Tại buổi học đặc biệt này, những người lính quân hàm xanh đã trực tiếp truyền đạt kiến thức cơ bản về đường biên giới quốc gia, hệ thống mốc quốc giới và ý nghĩa thiêng liêng của việc giữ gìn từng tấc đất biên cương. Những bài giảng mộc mạc, gần gũi đã khơi dậy niềm tự hào dân tộc, giúp các em học sinh nâng cao ý thức trách nhiệm, tích cực tham gia bảo vệ đường biên, cột mốc ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường.
Song song với đối tượng học sinh, phụ nữ và đồng bào tại các thôn, bản cũng là lực lượng nòng cốt được đơn vị đặc biệt quan tâm. Đơn cử như trong tháng 7/2026, Đồn Biên phòng Trung Lý đã phối hợp với Hội Liên hiệp Phụ nữ xã và Công an xã Trung Lý tổ chức đợt tuyên truyền chuyên sâu cho hội viên phụ nữ và Nhân dân bản Co Cài. Tại đây, bên cạnh các quy định về quản lý, bảo vệ an ninh biên giới, cán bộ biên phòng đã cập nhật cho bà con cách nhận diện các phương thức, thủ đoạn lừa đảo tinh vi trên không gian mạng đang có xu hướng len lỏi về vùng sâu, vùng xa. Những kiến thức sát sườn này đã giúp chị em phụ nữ và người dân nâng cao sức đề kháng trước các cạm bẫy, giữ gìn sự bình yên cho từng gia đình và cộng đồng.
Kết hợp tuyên truyền trực tiếp và chuyển đổi số để giữ bình yên bản làng
Nhận thức rõ ma túy là nguồn cơn của nhiều loại tội phạm và là rào cản lớn đối với sự phát triển kinh tế, xã hội vùng biên, Đồn Biên phòng Trung Lý đã gắn kết chặt chẽ công tác tuyên truyền pháp luật với kế hoạch xây dựng xã Trung Lý không có ma túy. Trong đợt cao điểm hưởng ứng Ngày Pháp luật Việt Nam năm 2026, cán bộ, chiến sĩ của Đồn đã bám bản, bám dân, tổ chức các buổi tuyên truyền trực tiếp tại khu dân cư nhằm vạch trần tác hại khôn lường của ma túy, cũng như các thủ đoạn lôi kéo, vận chuyển trái phép chất ma túy của tội phạm. Qua từng câu chuyện thực tế, lực lượng biên phòng đã khơi dậy tinh thần cảnh giác, vận động bà con không nghe theo kẻ xấu, không tiếp tay cho tội phạm và mạnh dạn tham gia đấu tranh, bài trừ “cái chết trắng” ra khỏi đời sống cộng đồng.
Điểm sáng nổi bật tạo nên bước đột phá trong công tác vận động quần chúng tại Đồn Biên phòng Trung Lý chính là việc triển khai hiệu quả mô hình “Bộ đội Biên phòng đồng hành chuyển đổi số nơi biên giới” do Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng phát động. Cụ thể hóa mô hình này, đơn vị đã xây dựng và đưa vào vận hành “Hòm thư điện tử tố giác tội phạm ẩn danh” thông qua hệ thống mã QR được niêm yết công khai tại các nhà văn hóa, điểm sinh hoạt cộng đồng trên toàn địa bàn. Trong điều kiện địa hình rừng núi hiểm trở, khoảng cách từ các bản lẻ đến trụ sở đồn biên phòng lên tới hàng chục kilômét, giải pháp công nghệ số này đã xóa nhòa rào cản về không gian và thời gian. Người dân chỉ cần sử dụng điện thoại thông minh quét mã QR là có thể gửi thông tin phản ánh một cách nhanh chóng, thuận tiện mà vẫn bảo đảm tuyệt đối bí mật danh tính, xóa bỏ tâm lý e ngại bị trả thù khi tố giác tội phạm.
Hiệu quả của cách làm sáng tạo này đã được minh chứng bằng những con số thuyết phục. Chỉ tính riêng trong 6 tháng đầu năm 2026, “Hòm thư điện tử tố giác tội phạm ẩn danh” của Đồn Biên phòng Trung Lý đã tiếp nhận tổng cộng 62 tin báo từ quần chúng Nhân dân. Qua phân loại, xác minh, có tới 28 tin mang giá trị cao, phục vụ đắc lực cho công tác đấu tranh, ngăn chặn các hành vi vi phạm pháp luật và 34 tin có tính chất tham khảo quan trọng, giúp chỉ huy đơn vị nắm chắc diễn biến tình hình từ cơ sở để chủ động các phương án xử lý.
Có thể khẳng định, bằng sự linh hoạt trong lựa chọn nội dung phù hợp với từng nhóm đối tượng, kết hợp nhuần nhuyễn giữa phương thức tuyên truyền truyền thống với ứng dụng công nghệ số hiện đại, Đồn Biên phòng Trung Lý đã đưa pháp luật thực sự đi vào chiều sâu cuộc sống của đồng bào các dân tộc nơi biên giới phía Tây xứ Thanh. Những nỗ lực bền bỉ ấy không chỉ củng cố vững chắc “thế trận lòng dân” mà còn phát huy cao độ vai trò chủ thể của Nhân dân trong sự nghiệp bảo vệ vững chắc chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia trong tình hình mới.



