Đan Mạch tuyên bố bầu cử sớm giữa căng thẳng Mỹ - Greenland

Ngày 26.2, Thủ tướng Mette Frederiksen kêu gọi tổ chức bầu cử quốc hội sớm vào ngày 24.3 trong bối cảnh căng thẳng gần đây về ý định của Tổng thống Mỹ Donald Trump với vùng lãnh thổ tự trị Greenland của Đan Mạch.

"Giờ đây, cử tri sẽ quyết định hướng đi của Đan Mạch trong 4 năm tới. Và tôi rất mong chờ điều đó" - bà Frederiksen, 48 tuổi, nhấn mạnh khi thông báo bầu cử sớm tại quốc hội.

Cử tri tại quốc gia thành viên NATO và Liên minh châu Âu này sẽ quyết định ai sẽ ngồi trong quốc hội gồm 179 thành viên, bao gồm 2 ghế cho các nhà lập pháp đại diện cho Greenland và 2 ghế cho vùng lãnh thổ tự trị khác của vương quốc, quần đảo Faroe.

Việc ông Trump thúc đẩy Mỹ kiểm soát Greenland, đỉnh điểm là lời đe dọa vào tháng trước về việc áp thuế mới lên Đan Mạch và một số quốc gia châu Âu khác, là thách thức lớn với chính phủ Đan Mạch trong năm qua.

Trong cuộc khủng hoảng Greenland, bà Frederiksen đã cho thấy sự thẳng thắn và cứng rắn. Tháng trước, bà Frederiksen cảnh báo, việc Mỹ chiếm đóng Greenland sẽ đồng nghĩa với việc chấm dứt liên minh quân sự NATO.

Các cuộc thăm dò dư luận cũng cho thấy sự ủng hộ dành cho Đảng Dân chủ Xã hội của Thủ tướng đã tăng lên trong những tuần gần đây, thời điểm bị chi phối bởi cuộc khủng hoảng Greenland.

Một số công dân Đan Mạch bất bình với những phát ngôn thường xuyên của Tổng thống Mỹ về việc chiếm Greenland đến mức đã tham gia các cuộc biểu tình và thậm chí tẩy chay hàng hóa Mỹ tại các siêu thị.

Khi tuyên bố cuộc bầu cử vào ngày 26.2, bà Frederiksen lưu ý: "Đây sẽ là một cuộc bầu cử quan trọng với chúng ta, bởi vì trong 4 năm tới, với tư cách là người Đan Mạch và người châu Âu, chúng ta thực sự phải tự đứng vững trên đôi chân của mình".

“Chúng ta phải xác định rõ mối quan hệ với Mỹ. Chúng ta phải tự trang bị vũ khí để đảm bảo hòa bình trên lục địa. Chúng ta phải giữ cho châu Âu đoàn kết” - bà nói thêm, đề cập đến xung đột Nga - Ukraina.

Sau khi ông Trump rút lại lời đe dọa về Greenland vào tháng trước, Mỹ, Đan Mạch và Greenland đã bắt đầu các cuộc đàm phán kỹ thuật về một thỏa thuận an ninh Bắc Cực.

Tuy nhiên, bà Frederiksen đã làm rõ rằng bà vẫn thận trọng về vấn đề Greenland. Tại Hội nghị An ninh Munich, khi được hỏi liệu cuộc khủng hoảng Greenland đã qua chưa, bà trả lời: “Không, thật không may là chưa. Tôi nghĩ mong muốn của Tổng thống Mỹ vẫn như vậy. Ông ấy rất nghiêm túc về vấn đề này".

Bà Frederiksen, thành viên của Đảng Dân chủ Xã hội trung tả, nổi tiếng với các chính sách nhập cư nghiêm ngặt, thuộc hàng khắt khe nhất ở châu Âu.

Chi phí sinh hoạt ở Đan Mạch có thể cũng sẽ trở thành một chủ đề nổi bật trong chiến dịch tranh cử.

Cuộc tổng tuyển cử ở Đan Mạch phải được tổ chức ít nhất 4 năm một lần, nhưng thủ tướng có thể kêu gọi tổ chức bất cứ lúc nào. Cuộc bầu cử gần nhất được tổ chức ở Đan Mạch vào ngày 1.1.2022.

Bà Frederiksen đã lãnh đạo Đan Mạch từ giữa năm 2019. Hiện bà đứng đầu một chính phủ liên minh với Đảng Tự do của Bộ trưởng Quốc phòng Troels Lund Poulsen và đảng trung dung ôn hòa của Bộ trưởng Ngoại giao Lars Lokke Rasmussen, một cựu thủ tướng. Nếu bà tái đắc cử, đây sẽ là nhiệm kỳ thứ 3 của bà.