Quyết định của Thủ tướng Anh Keir Starmer ngày 25.3 về việc cho phép quân đội Anh kiểm tra các tàu thuộc “hạm đội bóng tối” của Nga dường như chưa tạo ra tác động rõ rệt đối với số lượng tàu đi qua vùng biển Anh.
Trong một tháng sau tuyên bố của ông Starmer, ít nhất 98 tàu Nga nằm trong diện bị Anh trừng phạt đã đi qua vùng biển nước này, gần tương đương mức của từng tháng trong 3 tháng trước đó.
Hiện chưa có thông báo nào về việc lên tàu kiểm tra hay bắt giữ các tàu nói trên. Những con tàu này thường có cơ cấu sở hữu thiếu minh bạch và có thể vận chuyển dầu mỏ, ngũ cốc và vũ khí.
Dữ liệu theo dõi của Tập đoàn giao dịch chứng khoán London (LSEG) cho thấy, 63 tàu đi vào phạm vi 12 hải lý tính từ bờ biển tại eo biển Manche, tuyến đường trực tiếp nhất nối Biển Baltic với Nam Âu.
Thêm vào đó, 35 tàu khác đi qua vùng đặc quyền kinh tế (EEZ) của Anh - khu vực kéo dài tới 200 hải lý từ bờ biển, chủ yếu quanh phía bắc Scotland.
“Nếu muốn hiệu quả, phải nhanh chóng triển khai việc kiểm tra tàu. Nếu không, các tàu đó sẽ kết luận đây chỉ là lời đe dọa suông và đáng tiếc là tình hình đang như vậy" - bà Elisabeth Braw, chuyên gia an ninh hàng hải thuộc Hội đồng Đại Tây Dương có trụ sở tại Washington, Mỹ, nhận định.
Trong những tháng gần đây, các nước châu Âu khác như Pháp, Bỉ và Thụy Điển đã kiểm tra và bắt giữ các tàu thuộc “hạm đội bóng tối” của Nga.
Từng là cường quốc hải quân danh tiếng, Hải quân Anh hiện có quy mô nhỏ nhất kể từ thế kỷ 17. Trong khi đó, quân đội nước này đang phải đáp ứng yêu cầu từ các đồng minh về hỗ trợ hoạt động tại Đông Âu, Bắc Cực và Trung Đông.
London hiện đưa 544 tàu được cho là liên quan đến “hạm đội bóng tối” của Nga vào danh sách trừng phạt.
Dữ liệu cũng cho thấy, ít nhất 10 tàu đi qua vùng biển Anh đã thực hiện hành vi “spoofing”, tức tắt thiết bị định vị hoặc can thiệp tín hiệu theo dõi trong lúc di chuyển.
Điện Kremlin cho rằng, các biện pháp trừng phạt nhằm vào tàu Nga là bất hợp pháp, đồng thời gọi chính sách mới nhất của Anh là “hành động thù địch sâu sắc” có thể dẫn tới việc đáp trả.
Theo các nhà phân tích, việc Anh chưa có động thái mạnh sau quyết định ngày 25.3 phản ánh nhiều khó khăn, gồm thiếu lực lượng tuần duyên thực thi pháp luật chuyên trách như Pháp hay Thụy Điển, cùng những rắc rối pháp lý và kinh tế khi xử lý số lượng tàu quá lớn.
