Rạng sáng ngày 6/5 (theo giờ Việt Nam), đăng tải trên Truth Social, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố, theo đề nghị của Pakistan và một số quốc gia khác, Mỹ đã thống nhất tạm dừng “Dự án Tự do” trong thời gian ngắn. Ông cũng nhấn mạnh rằng, dù hoạt động này tạm dừng, lệnh phong tỏa các cảng của Iran vẫn sẽ được duy trì đầy đủ và có hiệu lực.
Trước đó, trong bài đăng trên Truth Social vào rạng sáng ngày 4/5, ông Trump cho biết, Mỹ sẽ hỗ trợ, hướng dẫn các tàu đang mắc kẹt tại khu vực vùng Vịnh rời khỏi khu vực hạn chế, đồng thời đi qua eo biển Hormuz an toàn. Mục tiêu là bảo đảm hoạt động hàng hải và thương mại không bị gián đoạn. Kế hoạch này được ông Trump gọi là “Dự án Tự do”.
Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo dừng chiến dịch hỗ trợ tàu qua Hormuz. Ảnh: Getty Image.
Trong một diễn biến liên quan, tối ngày 5/5 (theo giờ Việt Nam), phát biểu trước báo giới, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho rằng Iran “nên làm điều khôn ngoan” nhằm tránh nguy cơ leo thang quân sự. Ông nhấn mạnh đây là kịch bản không ai mong muốn, nhất là khi có thể dẫn tới những tổn thất về sinh mạng con người.
Tuy nhiên, nhà lãnh đạo Mỹ cũng thể hiện lập trường cứng rắn khi nhấn mạnh các biện pháp trừng phạt kinh tế đối với Iran đang phát huy hiệu quả mạnh mẽ. Ông Trump khẳng định, Mỹ đã triển khai những lệnh trừng phạt chưa từng có. Đồng thời, ông đánh giá cao vai trò của Bộ trưởng Bộ Tài chính Mỹ Scott Bessent trong việc thực thi các biện pháp này.
Dù vậy, Tổng thống Mỹ cũng đưa ra những phát biểu nhấn mạnh yếu tố nhân đạo. Ông cho rằng, ông không mong muốn xung đột quân sự dẫn đến thương vong. Tổng thống Trump đã đề cập tới các mối quan hệ cá nhân với người Iran và đánh giá cao người dân nước này, qua đó, kêu gọi Tehran lựa chọn con đường đối thoại thay vì đối đầu.
Ở một diễn biến khác, ông Trump cho rằng, Iran hiện đang tìm cách đạt được một thỏa thuận với Mỹ, trong bối cảnh bị suy yếu bởi xung đột và các biện pháp phong tỏa. Theo ông, nếu không có chiến sự, Iran có thể đã mở rộng ảnh hưởng tại Trung Đông.
Nhà lãnh đạo Mỹ nhấn mạnh Washington đang nắm quyền kiểm soát tình hình, đặc biệt thông qua các biện pháp phong tỏa. Đáng chú ý, Tổng thống Trump tiếp tục đưa ra những tuyên bố về năng lực quân sự của Iran, cho rằng quân đội nước này đã bị đánh bại. Ông khẳng định: “Mọi tàu chiến của họ đều đã nằm dưới đáy biển”.
Liên quan đến chương trình hạt nhân của Iran, ông Trump tái khẳng định quan điểm của Mỹ, khi cho rằng không thể để Tehran sở hữu vũ khí hạt nhân. Đồng thời, ông nhấn mạnh Washington sẽ tiếp tục các biện pháp nhằm ngăn chặn nguy cơ này.
Trong khi đó, phát biểu tại cuộc họp báo ở Lầu Năm Góc ngày 5/5, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth cho biết: ''Chúng tôi không mong muốn xảy ra xung đột. Hiện lệnh ngừng bắn vẫn được duy trì, song chúng tôi sẽ tiếp tục theo dõi chặt chẽ''. Theo ông Hegseth, chiến dịch hỗ trợ dẫn đường tàu thương mại qua eo biển Hormuz chỉ mang tính chất tạm thời và nhằm mục đích phòng vệ.
Ông cũng nhấn mạnh, Mỹ sẽ bảo đảm an toàn cho hoạt động hàng hải quốc tế. Đồng thời, ông cho rằng mọi hành động nhằm vào lực lượng Mỹ hoặc tàu thương mại từ phía Iran sẽ vấp phải phản ứng tương xứng.
Bên cạnh đó, phía Iran cũng có những phản ứng đáng chú ý. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei, đã lên tiếng kêu gọi các quốc gia vùng Vịnh hạn chế phụ thuộc vào các bảo đảm an ninh từ bên ngoài khu vực. Đồng thời, ông bày tỏ quan ngại rằng, sự hiện diện quân sự của Mỹ có thể làm gia tăng căng thẳng trong khu vực.
Ông Baghaei cho rằng, Washington đang sử dụng các căn cứ và hệ thống hỗ trợ hậu cần tại các quốc gia vùng Vịnh cho các hoạt động quân sự liên quan đến Iran. Đồng thời, ông khẳng định Tehran không có chủ trương đối đầu với các nước trong khu vực.
