Tại Hội chợ Thương mại Dịch vụ Quốc tế Trung Quốc (CIFTIS) 2026 vừa bế mạc tại Bắc Kinh, làn sóng robot hình người đã cho thấy bước chuyển dịch rõ nét: không còn dừng lại ở các màn múa biểu diễn hay viết thư pháp, các cỗ máy thông minh đang trực tiếp đảm nhận công việc thực tế.
Mẫu robot Galbot G1 từng gây sốt khi gấp quần áo tại Gala Xuân Vãn nay được triển khai vận hành các quầy tiện ích tự động và vừa mở cửa hàng đầu tiên tại Hong Kong (Trung Quốc). Nhiều robot khác cũng trực tiếp tham gia dập bưu thiếp, lật bánh kếp hay pha cà phê nghệ thuật.
Dù vậy, khoảng cách giữa trình diễn và ứng dụng thực tế trong công nghiệp vẫn là thách thức lớn.
Ông Chu Khai - người đứng đầu Trung tâm Đào tạo Trí tuệ Hiện thân Thạch Cảnh Sơn - cho biết, trong nửa đầu năm 2026, lượng xuất xưởng robot hình người nội địa của Trung Quốc đạt 23.000 chiếc, nhưng chưa tới 5% có thể vận hành ổn định trên dây chuyền sản xuất thực tế. Nguyên nhân cốt lõi là nguồn dữ liệu đa phương thức chất lượng cao phục vụ huấn luyện công nghiệp hiện chưa đáp ứng nổi 1% nhu cầu thực tế.
Để giải bài toán này, Trung Quốc đang hình thành cả một ngành công nghiệp phụ trợ xoay quanh việc đào tạo robot. Các "trường dạy nghề" cho robot đang vận hành hết công suất, nơi hàng trăm cỗ máy tập luyện bưng bê, ủi đồ và lắp ráp linh kiện vi mạch theo chỉ dẫn của con người.
Đáng chú ý, ngày 9.9, Trung Quốc đã chính thức công nhận nghề nghiệp mới: "Kỹ thuật viên ứng dụng robot trí tuệ hiện thân" (embodied-intelligence robot), bao gồm hai vị trí chuyên môn là nhân viên thu thập dữ liệu và huấn luyện viên robot.
Song song với việc hoàn thiện kỹ năng, thị trường dữ liệu đào tạo robot cũng đang được thương mại hóa quy mô lớn và mở rộng ra thị trường quốc tế. Mới đây, một công ty khởi nghiệp trí tuệ nhân tạo Bắc Kinh đã ký hợp đồng trị giá 500 triệu nhân dân tệ (khoảng 74,66 triệu USD), chính thức xuất khẩu lô robot bán hình người K15 đầu tiên sang làm việc tại nhà máy sản xuất pin của Pháp.
