Áp dụng giám sát điện tử với người cai nghiện tự nguyện

Luật Phòng, chống ma túy số 120/2025/QH15 đã bổ sung quy định về việc áp dụng biện pháp giám sát điện tử, được quy định cụ thể tại Điều 12.

Theo đó, giám sát điện tử là biện pháp sử dụng thiết bị điện tử để quản lý, giám sát đối với: Người đang cai nghiện ma túy tự nguyện tại gia đình, cộng đồng; Người đang điều trị nghiện bằng thuốc thay thế và Người đang bị quản lý sau cai nghiện ma túy.

Luật quy định, Trưởng Công an cấp xã có thẩm quyền áp dụng biện pháp giám sát điện tử.

Người bị áp dụng biện pháp này có trách nhiệm: Chấp hành quyết định áp dụng biện pháp giám sát điện tử; Không tự ý tháo gỡ, phá hủy hoặc có tác động gây rối loạn hoạt động của thiết bị giám sát điện tử; Đồng thời, thông báo ngay cho Công an cấp xã khi phát hiện thiết bị giám sát điện tử bị hư hỏng.

Chính phủ quy định chi tiết về thiết bị, đối tượng; quy định điều kiện, thời hạn, trình tự, thủ tục, xử lý vi phạm trong việc áp dụng biện pháp giám sát điện tử.

Theo Bộ Công an, việc bổ sung quy định này xuất phát từ những khó khăn, vướng mắc trong thực tiễn quản lý người cai nghiện ma túy tự nguyện tại gia đình, cộng đồng, người điều trị nghiện bằng thuốc thay thế và người sau cai nghiện.

Thực tế cho thấy, nhiều người trong nhóm này thường xuyên thay đổi nơi cư trú, thậm chí không có nơi ở ổn định, gây khó khăn cho công tác quản lý, giám sát. Không ít trường hợp vẫn tiếp tục sử dụng trái phép chất ma túy hoặc vi phạm pháp luật khác, trong khi các biện pháp quản lý thủ công hiện nay chưa bảo đảm tính liên tục và hiệu quả.

Trên cơ sở nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế, tham khảo các quy định pháp luật liên quan, trong đó có Luật Tư pháp người chưa thành niên năm 2024 (sửa đổi, bổ sung năm 2025), cùng với tổng kết thực tiễn thi hành, Luật Phòng, chống ma túy năm 2025 đã bổ sung quy định về giám sát điện tử theo hướng xác định rõ đối tượng, thẩm quyền áp dụng và trách nhiệm của người bị giám sát, đồng thời giao Chính phủ quy định chi tiết về thiết bị, đối tượng; quy định điều kiện, thời hạn, trình tự, thủ tục, xử lý vi phạm trong việc áp dụng biện pháp giám sát điện tử.

Việc bổ sung quy định này bảo đảm phù hợp với quy định của Hiến pháp về quyền con người, đồng thời đảm bảo tính linh hoạt trong áp dụng khi cần phải thay đổi các quy định cho phù hợp với thực tiễn.