Hơn 70.000 lượt khách mỗi ngày đi tàu điện trên cao ở Hà Nội, con số cho thấy một chuyển động tích cực, người dân đang dần rời bỏ phương tiện cá nhân.
Đơn giản vì, chi phí xăng dầu tăng, ùn tắc kéo dài, áp lực giao thông ngày càng lớn.
Trước thực tế đó, tàu điện, xe buýt trở thành lựa chọn hợp lý, tiết kiệm hơn, an toàn hơn, ít căng thẳng hơn.
Một chuyến tàu không chỉ chở người, nó chở theo cả kỳ vọng về một cách sống khác, văn minh hơn, bền vững hơn.
Sự chuyển đổi phương tiện đi lại từ cá nhân sang công cộng mang lại lợi ích vượt ra ngoài phạm vi cá nhân.
Mỗi người bớt đi một chuyến xe máy, bớt một lần đổ xăng, là góp phần giảm áp lực lên nguồn năng lượng quốc gia.
Mỗi ôtô ít lăn bánh, là thêm một khoảng không cho đường phố thông thoáng. Không khí sạch hơn, sức khỏe cộng đồng được cải thiện.
Nhưng ở chiều ngược lại, một câu hỏi cần được đặt ra, đó là hệ thống giao thông công cộng đã sẵn sàng chưa.
Xin được nói thẳng, nhu cầu đang tăng nhanh hơn khả năng đáp ứng.
Không phải khu vực nào cũng có tuyến tàu điện hay xe buýt thuận tiện, nhiều người muốn chuyển đổi, nhưng “không có lựa chọn” nên buộc phải quay lại với xe cá nhân.
Đây chính là điểm nghẽn.
Nếu không kịp thời mở rộng mạng lưới, tăng tần suất, kết nối linh hoạt giữa các loại hình vận tải, làn sóng chuyển dịch này có thể chững lại.
Thói quen cũ sẽ quay trở lại rất nhanh. Vì vậy, vai trò của chính quyền là then chốt.
Không chỉ dừng ở việc vận hành các tuyến hiện có, mà cần nhìn đây là “thời điểm vàng” để thúc đẩy giao thông công cộng.
Đầu tư phải đi trước nhu cầu một bước. Quy hoạch phải đồng bộ, không để người dân rơi vào cảnh đi nửa chặng rồi… "bó chân”.
Các chính sách hỗ trợ cũng cần đủ mạnh và đủ hấp dẫn.
Miễn, giảm giá vé cho học sinh, sinh viên, người cao tuổi không chỉ là an sinh, mà còn là cách nuôi dưỡng thói quen sử dụng phương tiện công cộng từ sớm.
Khuyến khích cán bộ, công chức đi làm bằng tàu điện, xe buýt không chỉ là khẩu hiệu, mà phải trở thành tiêu chí thực hiện.
Quan trọng hơn, cần thay đổi tư duy, giao thông công cộng không phải là “phương án thay thế”, mà phải là lựa chọn ưu tiên.
Hà Nội đang có một tín hiệu tích cực, người dân đã sẵn sàng thay đổi.
Phần còn lại thuộc về chính quyền, có kịp thời tạo ra một hệ thống đủ tốt để giữ chân họ hay không.
Bởi nếu bỏ lỡ cơ hội này, cái giá phải trả sẽ không chỉ là ùn tắc hay ô nhiễm, mà là đánh mất một bước chuyển quan trọng của đô thị.
Giao thông công cộng không thể chờ, người dân đã có thói quen bước lên tàu điện và phương tiện công cộng thì hệ thống phải chạy kịp.
