El Nino dự báo trở lại, Trái đất trước nguy cơ nóng kỷ lục

Một chuyên gia nhận định, năm 2027 có thể còn nóng hơn 3 năm gần đây, vốn là 3 năm nóng nhất lịch sử.

Các cơ quan khí tượng và giới khoa học khí hậu cho biết, có khả năng hiện tượng El Nino sẽ hình thành ở Thái Bình Dương vào cuối năm nay, một diễn biến có thể khiến nhiệt độ toàn cầu tăng lên mức cao kỷ lục trong năm 2027.

Cơ quan Quản lý Khí quyển và Đại dương Quốc gia Mỹ (NOAA) và Cơ quan Khí tượng Australia đều cho biết, một số mô hình khí hậu đang dự báo El Nino có thể xuất hiện. Tuy nhiên, cả 2 cơ quan đều cảnh báo rằng các dự báo này vẫn còn nhiều bất định.

Các chuyên gia dự báo thời tiết cho rằng, còn quá sớm để khẳng định chắc chắn. Tuy nhiên, sự phân bố nhiệt độ bề mặt nước biển ở Thái Bình Dương đang phát ra những tín hiệu cho thấy El Nino có thể hình thành trong năm 2026.

Chu kỳ biến động nhiệt độ đại dương ở Thái Bình Dương, được gọi là dao động El Nino - phương Nam (ENSO), có liên quan chặt chẽ đến các hiện tượng thời tiết cực đoan trên toàn cầu.

Khi vùng nước biển nóng ấm hơn bình thường tập trung ở phía đông Thái Bình Dương xích đạo và lan tới bờ biển châu Mỹ, hiện tượng này được gọi là El Nino. El Nino thường khiến nhiệt độ toàn cầu tăng lên và có thể gây điều kiện thời tiết nóng và khô hơn ở Australia.

Bản dự báo thời tiết mới nhất cho Nam bán cầu của Cơ quan Khí tượng Australia tuần này nêu rõ: “Một số mô hình cho thấy khả năng El Nino phát triển từ tháng 6”. Tuy nhiên, cơ quan này lưu ý đây vẫn là khoảng thời gian dự báo rất dài nên độ chắc chắn chưa cao.

NOAA cũng nhận định, “khả năng El Nino đang tăng lên”, song nhấn mạnh các mô hình dự báo vẫn tồn tại nhiều yếu tố không chắc chắn.

Tiến sĩ Andrew Watkins - nhà khoa học khí hậu tại Đại học Monash và cựu trưởng bộ phận dự báo dài hạn của Cơ quan Khí tượng Australia - cho biết, hiện có một lượng lớn nước biển nóng ấm tích tụ ở khu vực tây Thái Bình Dương nhiệt đới. Thông thường, khi gió tín phong yếu, khối nước biển nóng ấm này sẽ dồn về phía đông, làm nóng vùng biển ngoài khơi Nam Mỹ.

Theo ông Watkins, đã có các “tín hiệu tiền đề” cho El Nino xuất hiện, nhưng vẫn còn quá sớm để kết luận hiện tượng này chắc chắn hình thành.

Phó giáo sư Andrea Taschetto, chuyên gia ENSO tại Đại học New South Wales, Australia, cho biết, La Nina hiện tại đang suy yếu, nhưng việc dự báo giai đoạn sau đó rất khó khăn.

Bà chỉ ra, xác suất El Nino hình thành hoặc ENSO duy trì trạng thái trung tính trong giai đoạn tháng 6-8 hiện gần như ngang nhau, “giống như tung đồng xu”.

Tiến sĩ Zeke Hausfather - nhà nghiên cứu thuộc tổ chức khoa học độc lập Berkeley Earth, Mỹ - cho biết, El Nino hình thành vào giữa năm 2023 và kéo dài đến khoảng tháng 4.2024 có thể đã khiến nhiệt độ toàn cầu năm 2024 tăng thêm khoảng 0,12 độ C.

“Nếu El Nino phát triển vào cuối năm nay, nhiều khả năng đạt đỉnh vào khoảng tháng 11 đến tháng 1 và sẽ tác động chủ yếu đến nhiệt độ bề mặt toàn cầu trong năm 2027, thay vì năm 2026. Vì vậy, tôi dự đoán năm 2027 có thể lập kỷ lục nhiệt độ mới nếu một đợt El Nino từ trung bình đến mạnh thực sự hình thành” - ông nói.