Ngày 20.3, Hải quân Pháp tiến hành chiến dịch trên vùng biển phía tây Địa Trung Hải, chặn giữ tàu chở dầu Deyna treo cờ Mozambique, xuất phát từ Murmansk, Nga.
Theo thông báo của cơ quan hàng hải khu vực, chiến dịch được thực hiện với sự phối hợp của các đồng minh, trong đó có Anh, nhằm xác minh quốc tịch con tàu bị nghi sử dụng “cờ giả”.
Tổng thống Pháp Emmanuel Macron sau đó xác nhận vụ việc và cho rằng Deyna là một phần trong cái gọi là “hạm đội bóng tối” của Nga - thuật ngữ phương Tây dùng để chỉ các tàu vận chuyển dầu bị nghi né tránh trừng phạt.
Sau khi bị chặn, tàu Deyna bị hộ tống về khu vực Vịnh Fos, ngoài khơi miền nam Pháp, được cho là cập điểm neo vào ngày 23.3.
Nhà chức trách Pháp cho biết con tàu sẽ bị giữ tại đây để phục vụ cuộc điều tra sơ bộ liên quan đến vi phạm quy định đăng ký tàu biển. Khu vực xung quanh điểm neo đậu cũng bị áp đặt hạn chế hàng hải và hàng không đến hết ngày 27.3.
Đáng chú ý, theo xác nhận từ Đại sứ quán Nga, không có công dân Nga nào trong thủy thủ đoàn của tàu Deyna. Thông tin này phần nào làm phức tạp thêm cáo buộc của phía Pháp về mối liên hệ trực tiếp với Nga.
Phản ứng trước vụ việc, người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov từ chối bình luận chi tiết. Tuy nhiên, Bộ Ngoại giao Nga đã đưa ra tuyên bố cứng rắn, chỉ trích phương Tây có hành động “không thể chấp nhận” trên biển.
Theo Mátxcơva, các nước phương Tây đang tự ý chặn và áp giải những con tàu “không mong muốn” về cảng của mình, với cáo buộc vi phạm các lệnh trừng phạt mà Nga cho là không có cơ sở pháp lý quốc tế.
Nga nhấn mạnh các hành động như vậy đi ngược lại tinh thần của Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển - công ước điều chỉnh quyền tự do hàng hải toàn cầu.
Bộ Ngoại giao Nga cũng đồng thời kêu gọi tôn trọng luật pháp quốc tế trên biển.
Vụ việc diễn ra trong bối cảnh căng thẳng năng lượng và địa chính trị gia tăng, khi các tuyến vận chuyển dầu mỏ như eo biển Hormuz ngày càng bị giám sát chặt chẽ. Những động thái như chặn giữ tàu Deyna có thể làm gia tăng rủi ro đối đầu trên biển, đặc biệt khi các bên liên quan tiếp tục có cách diễn giải khác nhau về luật pháp quốc tế và các lệnh trừng phạt.
