Tàu chở dầu cập cảng Cuba giữa lúc Mỹ siết phong tỏa

Hãng thông tấn Tây Ban Nha EFE cho biết tàu Nicos I.V. đã tiến vào vịnh Matanzas hôm 16.2. Con tàu mang mã nhận dạng IMO 9103843 và treo cờ Saint Vincent và Grenadines. Theo quan sát, tàu chở dầu này dường như đang chở hàng một phần.

EFE cho biết chưa thể xác nhận liệu con tàu này có xuất phát từ một cảng bên ngoài Cuba hay không. Tuy nhiên, nếu đúng như vậy, đây sẽ là tàu đầu tiên cập cảng Cuba kể từ khi tàu Ocean Mariner đến từ Mexico với khoảng 85.000 thùng dầu.

Không may mắn như tàu Nicos I.V., nhiều tàu chở dầu khác đã không đến được Cuba. Tàu chở dầu Sea Horse được cho là vận chuyển dầu Nga tới Cuba bất ngờ đổi hướng trên Đại Tây Dương hôm 25.2. Diễn biến này được cho là sẽ càng làm trầm trọng thêm tình trạng mất điện diện rộng và đình trệ kinh tế tại Cuba.

Dựa trên phân tích vận tải biển của Kpler, con tàu nhiều khả năng chở khoảng 200.000 thùng dầu của Nga, số hàng được xác định sau một vụ sang mạn ngoài khơi Cyprus trước đó.

Việc đổi hướng diễn ra đúng thời điểm Cuba đối mặt tình trạng thiếu hụt nhiên liệu nghiêm trọng - từ khí đốt dùng cho bếp nấu, nhiên liệu cho xe buýt đến nguồn cung điện cho hộ gia đình.

Sản lượng điện khả dụng đã giảm mạnh từ đầu năm, khiến nhiều khu vực phải cắt điện kéo dài. Hình ảnh vệ tinh cho thấy mức độ chiếu sáng ban đêm tại Cuba giảm tới 50% so với trước.

Tình hình xấu đi sau khi Mỹ thu giữ một tàu chở hàng hướng tới Cuba vào năm ngoái. Chính sách phong tỏa hải quân của Tổng thống Mỹ Donald Trump tại khu vực Caribe được cho là đã khiến nhiều tàu thương mại e ngại tiếp cận hòn đảo này.

Đồng thời, Washington cũng đe dọa áp thuế đối với các quốc gia cung cấp dầu cho Cuba, động thái khiến Mexico - một đồng minh quan trọng - phải ngừng các chuyến hàng nhiên liệu tới Havana.

Trong bối cảnh đó, Sea Horse được xem là phép thử mới đối với các biện pháp thực thi của Mỹ nhằm siết chặt nguồn cung năng lượng nhập khẩu của Cuba. Việc tàu này đổi hướng cho thấy áp lực từ Washington đang phát huy tác động rõ rệt trên thực địa vận tải biển.

Không chỉ Sea Horse, một số tàu khác cũng đã có động thái tương tự. Đầu tháng này, tàu Ocean Mariner - chở khoảng 30.000 thùng dầu diesel từ Colombia - đã chuyển hướng khỏi Cuba và được cho là dỡ hàng tại Bahamas, theo dữ liệu vận tải.

Các biện pháp thực thi của Mỹ được cho là đã dẫn tới việc thu giữ ít nhất 10 tàu bị cáo buộc vận chuyển dầu vi phạm lệnh trừng phạt.

Trong khi đó, trước nguy cơ khủng hoảng nhân đạo gia tăng, Washington đã nới lỏng một số hạn chế, cho phép cung cấp nhiên liệu cho khu vực tư nhân non trẻ tại Cuba nhằm từng bước khiến nền kinh tế nước này phụ thuộc nhiều hơn vào nguồn cung từ Mỹ.

Giới chức Mỹ cũng để ngỏ khả năng cấp giấy phép đặc biệt cho các công ty muốn cung cấp dầu Venezuela cho Cuba.

Tuy nhiên, các động thái “nửa siết, nửa mở” này chưa đủ để bù đắp khoảng trống nguồn cung lớn mà Cuba đang phải đối mặt.

Nếu các chuyến tàu chở dầu tiếp tục quay đầu, nguy cơ đảo quốc này rơi vào vòng xoáy thiếu điện, đình trệ sản xuất và bất ổn xã hội sẽ càng hiện hữu hơn trong thời gian tới.