Ukraina chịu cú sốc mới, mất nguồn cung điện từ EU giữa giá rét

Động thái này được Bratislava mô tả là “biện pháp đáp trả” việc Kiev làm gián đoạn dòng dầu Nga qua đường ống Druzhba, làm gia tăng căng thẳng nội khối EU.

Ngày 23.2, Thủ tướng Slovakia Robert Fico thông báo Bratislava đã dừng cung cấp điện khẩn cấp cho Ukraina cho đến khi Kiev khôi phục dòng chảy dầu Nga sang Slovakia thông qua đường ống Druzhba. Ông cảnh báo có thể áp dụng “những bước đáp trả tiếp theo” nếu tình hình không được cải thiện.

Tối hậu thư mà ông Fico đưa ra cuối tuần trước hết hạn vào ngày 23.2. Đường ống dẫn dầu Druzhba - hệ thống đường ống thời Liên Xô kết nối Nga với Slovakia và Hungary - bị gián đoạn từ cuối tháng 1. Kiev cho rằng, cơ sở hạ tầng này bị hư hại do các cuộc không kích của Nga, trong khi Mátxcơva bác bỏ cáo buộc.

Cả Slovakia và Hungary đều cáo buộc Ukraina cố tình giữ nguồn cung vì mục đích chính trị và đe dọa sẽ trả đũa. Khi công bố quyết định ngừng cấp điện, ông Fico nhấn mạnh hành động của Ukraina là “một quyết định hoàn toàn mang tính chính trị nhằm tống tiền Slovakia”.

“Nguyên tắc có đi có lại là nền tảng trong quan hệ quốc tế. Phản ứng đầu tiên của chính phủ trước các hành động thù địch từ phía Tổng thống Ukraina, dưới hình thức dừng cung cấp điện khẩn cấp, là hoàn toàn phù hợp”, ông Fico tuyên bố, đồng thời để ngỏ khả năng có thêm biện pháp nếu dòng dầu không được nối lại.

Trong bối cảnh hạ tầng năng lượng bị tàn phá bởi các đòn tập kích nhằm vào cơ sở hạ tầng lưỡng dụng, Ukraina ngày càng phụ thuộc vào nhập khẩu điện để ổn định lưới điện quốc gia. Theo Thủ tướng Slovakia, chỉ riêng tháng 1 năm nay, lượng điện Ukraina nhận từ Slovakia đã gấp đôi tổng sản lượng mà nước này nhận trong cả năm 2025.

Động thái của Bratislava diễn ra chỉ vài giờ sau khi Hungary phủ quyết gói trừng phạt mới nhất của EU nhằm vào Nga, cũng như đề xuất khoản vay khẩn cấp trị giá 90 tỉ euro (khoảng 106 tỉ USD) cho Ukraina.

Budapest gắn việc phủ quyết kép này với tranh cãi quanh đường ống Druzhba, cáo buộc Kiev áp đặt “lệnh phong tỏa dầu mỏ” và sử dụng năng lượng như một công cụ gây sức ép.

Trước đó 1 tuần, cả Slovakia và Hungary thông báo sẽ tạm dừng xuất khẩu dầu diesel sang Ukraina cho đến khi tuyến Druzhba hoạt động trở lại. Hungary cũng cân nhắc khả năng cắt nguồn điện khẩn cấp cung cấp cho Kiev.

Khi mùa đông giá rét chưa kết thúc và nhu cầu điện vẫn ở mức cao, việc mất thêm một nguồn cung từ EU có thể khiến lưới điện Ukraina chịu sức ép lớn hơn.