Theo thông tin từ Vietnam Airlines, chuyến bay VN38 khởi hành ngày 5.9 từ Copenhagen (Đan Mạch) đi TPHCM.
Khoảng 10 giờ sau khi cất cánh, hành khách N.L.D.L. (quốc tịch Việt Nam) bất ngờ có dấu hiệu chuyển dạ. Ngay lập tức, tổ tiếp viên triển khai các biện pháp sơ cứu theo quy trình ứng phó khẩn cấp, đồng thời phát thanh tìm kiếm hành khách có chuyên môn y tế để hỗ trợ. Tổ tiếp viên đã tìm được 5 hành khách là bác sĩ và y tá cùng trên chuyến bay tình nguyện hỗ trợ hành khách sản phụ.
BS Hồ Khánh Thành – Phòng Kế hoạch tổng hợp, Bệnh viện Chợ Rẫy là một trong hành khách tham gia hỗ trợ y tế trên chuyến bay đặc biệt này.
"Khi đến nơi, tôi ban đầu nghĩ sản phụ có thể quá lo lắng nên xuất hiện biểu hiện giống một cơn hoảng sợ. Nhưng sau khi khám, tôi thấy bụng sản phụ gò mạnh, người mẹ đã chảy ối. Và khi thăm khám, tôi có thể sờ thấy đầu em bé. Lúc đó tôi xác định đây thực sự là tình huống chuyển dạ và cần phải xử trí ngay, không thể chờ thêm”, BS Thành nhớ lại.
Chuyến bay lúc ấy còn khoảng 3 giờ mới về đến Việt Nam. Không có phòng sinh. Không có ekip sản khoa. Không có những thiết bị vốn quen thuộc trong một bệnh viện. Nhưng em bé không thể chờ.
Trên máy bay lúc đó còn có một bác sĩ, một điều dưỡng người nước ngoài, một bác sĩ chuyên khoa tim mạch và một bác sĩ nhi người Việt Nam. Không ai là bác sĩ sản khoa, nhưng tất cả cùng bước vào cuộc chạy đua với thời gian.
Tổ bay nhanh chóng phối hợp, bố trí khu vực khoang thương gia để sản phụ nằm xuống. Trong hoàn cảnh bất ngờ ấy, sự bình tĩnh của người mẹ trở thành một điều may mắn. Khi được bác sĩ hướng dẫn cách nín thở, rặn theo nhịp, sản phụ phối hợp rất tốt.
Khoảng 6-7 phút sau khi bắt đầu đỡ, em bé chào đời. Một em bé nặng khoảng 1,3 kg.
“Lúc đó, điều quan trọng nhất là phải nhanh chóng đỡ em bé. Với trẻ sinh non, nếu để kéo dài, nguy cơ ảnh hưởng đến hô hấp của bé có thể tăng lên”, BS Thành nói.
Tiếng khóc của em bé vang lên giữa khoang máy bay. Khoảnh khắc ấy cũng mở ra một cuộc chạy đua khác: làm thế nào để giữ ấm và duy trì tình trạng ổn định cho một em bé sinh non trong điều kiện không có đầy đủ phương tiện y tế?
Em bé được đặt da kề da trên ngực mẹ. Đến dây rốn, một vật dụng rất quen thuộc trên máy bay cũng được sử dụng theo cách không ai nghĩ đến.
Không có dây chuyên dụng để thắt dây rốn, nhóm y tế lấy dây đeo của khẩu trang còn nguyên trong gói vô trùng để buộc dây rốn trước khi cắt.
Sau đó, các nhân viên y tế tiếp tục lấy đường truyền và truyền dịch cho người mẹ. Huyết áp sản phụ lúc này khoảng 110/70 mmHg.
Mẹ và bé tạm ổn định. Nhưng phía trước vẫn còn hơn 2 giờ bay. Nếu tiếp tục bay, khi máy bay về đến Việt Nam, ekip cấp cứu của Bệnh viện Chợ Rẫy có thể nhanh chóng tiếp nhận. Nhưng với một em bé sinh non khoảng 30 tuần, hơn 2 giờ tiếp theo trên máy bay vẫn tiềm ẩn nhiều nguy cơ.
Sau khi liên hệ, phía Myanmar đồng ý cho máy bay hạ cánh. Một quyết định được đưa ra không lâu sau khi tiếng khóc đầu tiên của em bé vang lên.
Sau khi máy bay hạ cánh, hành khách tiếp tục ở trên máy bay trong lúc tiếp nhiên liệu để hành trình về Việt Nam. Riêng người mẹ và em bé được đưa đến bệnh viện tại Myanmar để tiếp tục chăm sóc.
Nhìn lại những phút đặc biệt ấy, điều BS Thành nhớ nhất là sự bình tĩnh của người mẹ, sự phối hợp của tổ bay và những nhân viên y tế vốn không quen biết nhau nhưng đã cùng đứng bên một sản phụ trong thời khắc quan trọng nhất.
Một ca sinh không ai dự liệu trước, trong một “phòng sinh” không ai chuẩn bị, nhưng có lẽ sẽ trở thành ký ức mà những người có mặt trên chuyến bay ngày hôm ấy không thể quên.
