Sự kiện do Bộ Công an chủ trì, nhằm hiện thực hoá Quyết định số 468/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt Chương trình giai đoạn 2026 - 2030. Đồng thời, sự kiện cũng là cột mốc đánh dấu bước chuyển mình chiến lược trong công tác bảo vệ thế hệ tương lai trên không gian số - tiếp nối hành trình của Quyết định số 830/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chương trình trong giai đoạn 2021 - 2025.
Lễ phát động chương trình Bảo vệ và hỗ trợ trẻ em phát triển trên môi trường mạng giai đoạn 2026 - 2030” có sự tham dự của bà Phạm Thị Thanh Trà - Bí thư Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ; Thượng tướng Nguyễn Văn Long - Ủy viên BCH Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Công an; ông Nguyễn Thanh Lâm - Ủy viên BCH Trung ương Đảng, Phó trưởng ban tuyên giáo và dân vận Trung ương - Tổng giám đốc Đài truyền hình Việt Nam.... Cùng các đại diện lãnh đạo các bộ, ban, ngành Trung ương; các tổ chức bảo vệ trẻ em uy tín như Unicef, Hội Bảo vệ Quyền trẻ em..các doanh nghiệp và nền tảng công nghệ lớn như Meta, Tiktok, Google, VNG.
Sự kiện được diễn ra tại điểm cầu trung tâm ở Hà Nội với hơn 600 đại biểu khách mời và kết nối trực tuyến tới 34 điểm cầu trên toàn quốc, thu hút gần 10.000 đại biểu, cán bộ, giáo viên, phụ huynh và học sinh có mặt theo dõi.
Diễn ra trong bối cảnh môi trường số ngày càng trở thành không gian học tập, giao tiếp và sáng tạo của trẻ em, chương trình mang thông điệp mạnh mẽ về việc xây dựng một hệ sinh thái an toàn để trẻ em Việt Nam không chỉ được bảo vệ trước những nguy cơ trên không gian mạng mà còn được tạo điều kiện phát triển toàn diện năng lực số, kỹ năng số và trách nhiệm công dân số.
Bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng là nhiệm vụ cấp thiết
Những năm gần đây, cùng với tốc độ phổ cập internet và thiết bị thông minh, trẻ em Việt Nam có cơ hội tiếp cận tri thức, công nghệ và kết nối toàn cầu thuận lợi hơn bao giờ hết. Tuy nhiên, đi cùng với đó là những nguy cơ ngày càng phức tạp như bắt nạt trực tuyến, xâm hại trên không gian mạng, lừa đảo công nghệ, thông tin độc hại, nghiện mạng xã hội hay nguy cơ lộ lọt dữ liệu cá nhân.
Theo các chuyên gia, trẻ em hiện nay đang lớn lên trong một thế giới mà ranh giới giữa không gian thực và không gian số ngày càng mờ nhạt. Vì vậy, bảo vệ trẻ em không còn chỉ giới hạn trong gia đình, nhà trường hay cộng đồng dân cư mà phải mở rộng sang môi trường mạng – nơi các em dành phần lớn thời gian học tập, giải trí và tương tác.
Chương trình Bảo vệ và hỗ trợ trẻ em phát triển trên môi trường mạng giai đoạn 2026 – 2030 được triển khai nhằm tiếp tục hoàn thiện các cơ chế bảo vệ trẻ em trên không gian số, nâng cao nhận thức xã hội, tăng cường kỹ năng cho trẻ em, đồng thời thúc đẩy trách nhiệm của các cơ quan quản lý, doanh nghiệp công nghệ, nhà trường và gia đình trong việc tạo dựng môi trường mạng an toàn, lành mạnh.
Gia đình vẫn là “lá chắn” quan trọng nhất
Phát biểu tại buổi lễ, Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà nhấn mạnh rằng trong thời đại số, dù công nghệ có phát triển đến đâu thì vai trò của gia đình vẫn không thể thay thế.
Phó Thủ tướng khẳng định: “Không có lá chắn nào vững chắc bằng sự đồng hành của gia đình với trẻ em”.
Theo Phó Thủ tướng, nhiều phụ huynh hiện nay dành rất nhiều sự quan tâm đến thành tích học tập của con nhưng lại chưa thực sự hiểu thế giới số mà con đang sống hằng ngày. Khoảng cách đó có thể khiến trẻ em phải đối mặt với nhiều rủi ro mà người lớn không kịp nhận ra.
Bởi vậy, mỗi gia đình cần trở thành điểm tựa đầu tiên và quan trọng nhất trong hành trình trưởng thành của trẻ. Cha mẹ không chỉ là người quản lý việc sử dụng thiết bị công nghệ mà còn phải là người bạn đồng hành, lắng nghe, chia sẻ và định hướng cho con trong môi trường số.
Thông điệp này cũng cho thấy cách tiếp cận mới trong công tác bảo vệ trẻ em. Thay vì chỉ tập trung vào các biện pháp kỹ thuật hay kiểm soát, việc xây dựng mối quan hệ tin cậy giữa cha mẹ và con cái được xem là nền tảng để giúp trẻ hình thành khả năng tự bảo vệ mình trước các nguy cơ trên mạng.
Cũng tại sự kiện, Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Tri Thức cho biết, Đảng và Nhà nước luôn dành sự quan tâm đặc biệt đối với công tác chăm sóc, giáo dục và bảo vệ trẻ em. Việc Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chương trình Bảo vệ và hỗ trợ trẻ em phát triển trên môi trường mạng giai đoạn 2026 - 2030 có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, thể hiện quyết tâm mạnh mẽ của Chính phủ trong việc bảo vệ thế hệ tương lai trước những thách thức của thời đại số.
Theo Thứ trưởng, internet và công nghệ số đang mở ra cơ hội lớn cho trẻ em trong học tập, kết nối và phát triển bản thân. Tuy nhiên, song hành với những lợi ích đó là nhiều nguy cơ tiềm ẩn có thể tác động tiêu cực đến sức khỏe thể chất, sức khỏe tâm thần, sự phát triển nhân cách và các mối quan hệ xã hội của trẻ.
Thực hiện Quyết định của Thủ tướng Chính phủ, Bộ Y tế cam kết triển khai chương trình với tinh thần quyết liệt, nghiêm túc và trách nhiệm cao nhất.
Thứ trưởng cũng kêu gọi các bậc phụ huynh, thầy cô giáo trở thành những người đồng hành gần gũi nhất với trẻ em trong môi trường số; chủ động lắng nghe, chia sẻ, hướng dẫn các em sử dụng internet an toàn, thông minh và có trách nhiệm.
Từ “bảo vệ” đến “hỗ trợ phát triển”
Một điểm đáng chú ý của chương trình giai đoạn 2026 – 2030 là cách tiếp cận toàn diện hơn đối với trẻ em trên môi trường mạng.
Nếu trước đây các chính sách chủ yếu tập trung vào phòng ngừa, ngăn chặn các nguy cơ thì nay mục tiêu được mở rộng sang việc hỗ trợ trẻ em phát triển năng lực số, kỹ năng số và khả năng khai thác hiệu quả các cơ hội từ công nghệ.
Theo đó, trẻ em không chỉ cần được bảo vệ khỏi các nội dung độc hại mà còn cần được trang bị kiến thức để trở thành những công dân số có trách nhiệm; biết nhận diện thông tin sai lệch, biết bảo vệ dữ liệu cá nhân, ứng xử văn minh trên mạng và tận dụng công nghệ để học tập, sáng tạo, phát triển bản thân.
Các chuyên gia cho rằng đây là hướng đi phù hợp với xu thế quốc tế khi trẻ em ngày nay không thể bị tách khỏi môi trường số. Điều quan trọng không phải là ngăn trẻ tiếp cận công nghệ mà là giúp các em có đủ năng lực để sử dụng công nghệ một cách an toàn và hiệu quả.
Chung tay xây dựng không gian mạng an toàn cho trẻ em
Lễ phát động Chương trình Bảo vệ và hỗ trợ trẻ em phát triển trên môi trường mạng giai đoạn 2026 – 2030 không chỉ là sự khởi đầu của một chương trình hành động mới mà còn là lời nhắc nhở về trách nhiệm chung của toàn xã hội đối với thế hệ tương lai.
Trong thế giới số đầy cơ hội nhưng cũng không ít thách thức, trẻ em cần được trao cho nhiều hơn một sự bảo vệ. Các em cần được yêu thương, được lắng nghe, được trang bị kỹ năng và được đồng hành để tự tin bước vào tương lai.
Bởi như thông điệp được nhấn mạnh tại Chương trình, theo lời bà Phó Thủ tướng: Không có “lá chắn” nào bền vững hơn sự hiện diện của gia đình trên hành trình trưởng thành của mỗi đứa trẻ.
Sức mạnh tổng hợp: Kiến tạo hệ sinh thái an toàn cho thế hệ “Công dân số”
Không chỉ dừng lại ở những cam kết chiến lược trên giấy, thông qua Lễ phát động cùng những hành động thực tế, đòn bẩy hiệp lực liên ngành được kỳ vọng sẽ tạo nên một thế trận lá chắn liên hoàn, đa tầng, với những hành động hiệu quả, thực chất: từ việc siết chặt kỷ cương pháp lý, nâng cao trách nhiệm của cộng đồng doanh nghiệp, ươm mầm hệ sinh thái nội dung số lành mạnh, cho đến việc phát huy tối đa sức mạnh hiệp đồng liên ngành và mở rộng năng lực hợp tác quốc tế - tất cả, nhằm mục đích duy nhất là kiến tạo một không gian số an toàn, lành mạnh, toàn diện, xuyên biên giới cho thế hệ tương lai.
Với thông điệp trọng tâm "Chung tay và Đồng hành", Lễ phát động truyền đi thông điệp, lời hiệu triệu, một cam kết hành động thiết thực và xuyên suốt của toàn xã hội: Sự an toàn của hàng triệu trẻ em Việt Nam trên không gian mạng không thể chỉ phụ thuộc vào nỗ lực đơn lẻ của cơ quan quản lý, mà đòi hỏi sự hiệp lực chặt chẽ để tạo thành một mạng lưới bảo vệ đa tầng.
Cụ thể, đó là trách nhiệm hoàn thiện thể chế của các cơ quan Nhà nước; là vai trò giáo dục, định hướng không thể thay thế của Nhà trường và Gia đình trong việc bồi đắp tư duy số lành mạnh. Đặc biệt, sự kiện kêu gọi sự vào cuộc mạnh mẽ của các doanh nghiệp công nghệ, thúc đẩy việc nghiên cứu và làm chủ các giải pháp kỹ thuật, xây dựng nên những lá chắn công nghệ Việt Nam vững chắc để ngăn chặn thông tin độc hại từ gốc.
Trước khi lễ phát động chính thức diễn ra, trong khuôn khổ chương trình, tại Trường Tiểu học Vinschool The Harmony, các đại biểu tham dự đã được trải nghiệm không gian triển lãm trưng bày các nền tảng, các ứng dụng, giới thiệu các tổ chức bảo vệ, hỗ trợ trẻ em phát triển, an toàn.
Là một trong những đơn vị tham gia trưng bày, bà Nguyễn Thị An - Trưởng Đại diện tổ chức HealthBridge tại Việt Nam - chia sẻ: Môi trường mạng giờ đây không còn là môi trường ảo. Các em tiếp xúc hàng ngày hàng giờ với nhiều thông tin hữu ích nhưng đồng thời cũng nhiều thông tin độc hại như xâm hại, bạo lực trẻ em, quảng cáo trái phép thuốc lá điện tử... Chương trình sẽ là 1 lá chắn bảo vệ các em.
Nói riêng về một trong những nguy cơ đối với trẻ em, bà cho biết: Các sản phẩm thuốc lá điện tử được ngụy trang dưới nhiều hình thức bắt mắt với trẻ em như đồ chơi, USB, bút viết... với hàng chục ngàn mùi thơm hấp dẫn trẻ em như táo, xoài, kem, bạc hà.. Nghị quyết 173 của Quốc hội đã cấm sản xuất, kinh doanh, vận chuyển, chứa chấp, sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng... tuy nhiên các sản phẩm thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng vẫn được quảng cáo và mua bán chủ yếu trên môi trường mạng khiến trẻ em dễ dàng tiếp cận các sản phẩm độc hại đó. Do đó, bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng sẽ giúp các em được sống trong môi trường lành mạnh hơn, tránh xa các sản phẩm độc hại.
Tại Lễ phát động, các vị lãnh đạo, các vị khách mời, đại biểu đã cùng đặt tay lên những quả cầu, chính thức phát động Chương trình “Bảo vệ và hỗ trợ trẻ em phát triển trên môi trường mạng giai đoạn 2026 - 2030”.
Hành trình 2026 - 2030 mở ra cơ hội để chúng ta biến nhận thức thành những lớp bảo vệ thực tế, không chỉ giúp trẻ em an toàn trước mọi rủi ro mà còn bồi dưỡng tâm hồn, thúc đẩy sự sáng tạo, mở đường cho một thế hệ "công dân số" Việt Nam bản lĩnh, tự tin hội nhập toàn cầu.
